Sütün kaymağını zincir marketler ve aracılar yiyor

Son dönemde artan süt ve süt ürünlerinin fiyatlarıyla ilgili üreticiler, çiftliklerden alınan sütün fiyatının sabit olmasına rağmen girdi maliyetlerinin yükseldiğini ve zincir marketler ile aracı firmalar yeterince denetlemediği için fiyatların arttığını belirtti. Üreticiler, 2 lira 80 kuruştan verdikleri sütün market raflarında fiyatının 7-8 liraya ulaştığını vurguladı.

Ekonomi 11.02.2021, 11:26
Sütün kaymağını zincir marketler ve aracılar yiyor

Üreticiler, bin bir türlü zahmetle ürettikleri sütün litresini 2 lira 80 kuruşa satabilirken, aynı süt tüketicinin sofrasına gelene kadar 8 lirayı aşıyor. Son dönemde sütteki fiyat artışının sebebini yorumlayan yaklaşık bin 500 üyeye sahip Manisa Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’nin Başkanı Ahmet Kırlıoğlu, fiyat artışında girdi maliyetlerinin yükselmesinin yanı sıra zincir marketler ve aracı firmaların büyük oranda etkili olduğunu söyledi. Kırlıoğlu, “Son günlerde yem fiyatları ile süt fiyatları arasındaki barem çok fazla açıldı. Kazanamaz duruma geldik. İşletmelerimizin durumu sıkıntılı. Bir kilogram süt sattığınızda bir buçuk kilo yem almamız gerekirken, bugün bir kilo süte bir kilo yem alamaz durumdayız. Girdi maliyetlerimiz yüksek. Yem sanayicilerine yüklendiğimiz zaman diyorlar ki ‘yemin ham maddesinin yüzde 60’ını yurt dışından dolar bazı ile alıyoruz’ ama dolar artmadığı halde, hatta geriye gittiği, düştüğü zaman bile onlar zamlarını devam ettiriyorlar. Geçtiğimiz sene 70 lira olan yem fiyatları şu an 140 liralara kadar çıktı. Senede 6-7 defa zam yapabiliyorlar. Bizim en büyük girdi maliyetlerimiz; yem, elektrik, akaryakıt. Sektörümüz sürekli kan kaybediyor” dedi.

“Marketler zinciri bu işi ele geçirdi”

Süt fiyatlarında zincir marketlerin artık söz sahibi olduğunu vurgulayan Kırlıoğlu, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Eskiden biz sanayicilerimize fiyatlarımızı arttırmıyorsunuz diye yükleniyorduk ama son yıllarda gördük ki marketler zinciri bu işi ele geçirdi. Marketler zinciri bizim fiyatlarımızı arttırmadığı gibi tüketici üzerinde çok fazla bir artış yaptığı gözleniyor. Buna biz anlam veremiyoruz. İnsanoğlu pandemiyle mücadele ediyor. Hepimiz elimizi taşın altına sokacağız ama biz sokmamıza rağmen fiyatlar yine tutulamıyor. Son günlerde devlet dahi fiyatlar, marketlere müdahale etti. Mesela peynirden örnek verecek olursak, sütün fiyatı belli. Peynirin içine konulan süt de belli. Sütü 2 lira 30 kuruştan alıyorlar fakat peynir 50, 60, 70 liralara kadar gidiyor. Burada bir kontrol zinciri olmadığını düşünüyorum. Son günlerde müdahale edilmeye çalışıldı ama biraz geç kalındı. Bakanlık bizim süt fiyatlarımızı arttırmıyor. Bize ilk toplantıda 2 lira 30 kuruş fiyat verildiğinde biz, 2 lira 50 kuruş istemiştik, olmadı. Bir yıl boyunca 2 lira 30 kuruşta kaldı. Bu dönem sivil toplum kuruluşları olarak litresini 3 lira 20 kuruş istedik, 2 lira 80 kuruş verdiler. Bizim fiyat baremimiz yüzde 20 artış göstermişken, diğer süt mamulleri yüzde 30-40’lar düzeyinde yükseldi. Bizim üzerimizdeki bu yüzde 10 ile yüzde 20 arasındaki fark da aracıların cebine gidiyor. Marketler fiyatı arttırdığı halde biz hak ettiğimiz ücreti alamıyoruz.”

“Bir inek bir kilo sütü üretebilmek için kalbinden 400 kilo kan pompalıyor”

Bakanlıkların sıkı bir denetim mekanizması oluşturması gerektiğinin altını çizen Kırlıoğlu, “5 kilogram sütten bir kilo peynir çıkıyorsa bunun maliyeti belli. Bunun hesabı yapılabilir. İşçi maliyetlerini koyarsın ve Bakanlığımız da bunun fiyatını belirler. Bakanlık demeli ki ‘sen şunu bu fiyattan yukarıya satmamalısın.’ Bize nasıl siz süt fiyatını arttıramazsınız diyorsa onlara da aynısını uygulayabilir. Ben bugün bu çileyi çekiyorsam, sütü 2 lira 80 kuruştan satıyorsam, benim tüketicim de ucuz yesin. Neden 50 liraya alsın. 50 lira nerede, 2 lira 80 kuruş nerede. Bir inek bir kilo sütü üretebilmek için kalbinden 400 kilo kan pompalıyor. Bu hayvanın hakkı ödenir mi? İnsanlar bakamıyor hayvanlarına ve en sonunda kesiliyor” diye konuştu.

“2 lira 80 kuruşa ben veriyorum, 7-8 liraya benim tüketicim bunu kullanıyor”

Firmaların girdi maliyetlerini gerekçe göstererek fiyat artışı yaptığını belirten Kırlıoğlu, tüketicinin marketten sütü daha ucuza alması gerektiğini söyledi. Kırlıoğlu, “Cumhurbaşkanımız bu konunun incelenmesini istedi. 2 gün sonra cevabı verildi. Girdi maliyetlerini ortaya atmışlar. Nakliye, ambalaj gibi materyallerin maliyet artışından dolayı durumun böyle olduğunu söylüyorlar. İçine konulan sütün fiyatı belli. 2 lira 80 kuruş. Şu anda kurumsal firmaların ürettiği ürünler 7-8 liraya satılıyor. 2 lira 80 kuruşa ben veriyorum, 7-8 liraya benim tüketicim bunu kullanıyor. Benim tüketicime yazık. Daha ucuza alması gerektiğini düşünüyorum” dedi.

Kaynak: İHA
Yorumlar (0)
11
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 27 60
2. Galatasaray 28 58
3. Fenerbahçe 28 58
4. Trabzonspor 28 51
5. Alanyaspor 28 46
6. Hatayspor 28 46
7. Gaziantep FK 28 43
8. Karagümrük 28 41
9. Göztepe 28 39
10. Antalyaspor 28 36
11. Sivasspor 27 34
12. Konyaspor 27 32
13. Malatyaspor 28 31
14. Kayserispor 27 31
15. Kasımpaşa 28 30
16. Başakşehir 28 29
17. Rizespor 27 28
18. Ankaragücü 27 26
19. Erzurumspor 28 26
20. Denizlispor 27 24
21. Gençlerbirliği 27 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 25 53
2. Samsunspor 25 50
3. İstanbulspor 25 47
4. Adana Demirspor 25 45
5. Altınordu 25 45
6. Altay 25 44
7. Tuzlaspor 25 41
8. Ankara Keçiörengücü 25 40
9. Bursaspor 25 34
10. Ümraniye 25 34
11. Bandırmaspor 25 32
12. Boluspor 25 29
13. Adanaspor 25 27
14. Menemenspor 25 27
15. Balıkesirspor 25 26
16. Akhisar Bld.Spor 25 22
17. Ankaraspor 25 16
18. Eskişehirspor 25 7
Takımlar O P
1. Man City 28 65
2. M. United 28 54
3. Leicester City 28 53
4. Chelsea 28 50
5. West Ham 27 48
6. Everton 27 46
7. Tottenham 27 45
8. Liverpool 28 43
9. Aston Villa 26 40
10. Arsenal 27 38
11. Leeds United 27 35
12. Wolverhampton 28 35
13. Crystal Palace 28 34
14. Southampton 27 33
15. Burnley 28 30
16. Newcastle 27 27
17. Brighton 27 26
18. Fulham 28 26
19. West Bromwich 28 18
20. Sheffield United 28 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 25 59
2. Barcelona 26 56
3. Real Madrid 26 54
4. Sevilla 25 48
5. Real Sociedad 26 45
6. Real Betis 26 42
7. Villarreal 26 37
8. Athletic Bilbao 25 33
9. Celta de Vigo 26 33
10. Granada 26 33
11. Levante 26 32
12. Valencia 26 30
13. Osasuna 26 28
14. Cádiz 26 28
15. Getafe 26 27
16. Real Valladolid 26 25
17. Elche 25 24
18. Eibar 26 22
19. Deportivo Alaves 26 22
20. Huesca 26 20