Amerikan medyasından ses getirecek yorum: Seçimden sonra iki yol var

Dünya medyası, İstanbul'da 23 Haziran'da tekrarlanan ve muhalefetin adayı Ekrem İmamoğlu'nun rakibi Binali Yıldırım'a karşı 800 bini aşkın oy farkıyla kazandığı belediye başkanlığı seçimini irdelemeyi sürdürüyor. Sözcü'de yer alan haberde, Amerikan Washington Post gazetesi, "Erdoğan devlet yönetimindeki ilkeleri şekillendirerek gidişatı düzeltebilir ya da baskıyı artırıp olağanüstü yetkilerini kullanmayı tercih edebilir" yorumunda bulundu. Gazeteye göre ikinci şıkkı seçmesi ise sadece mevcut krizi derinleştirir.

Dünya 27.06.2019, 11:32 Yönetici
Amerikan medyasından ses getirecek yorum: Seçimden sonra iki yol var

Amerikan Washington Post gazetesi, “Türkiye’deki son seçimlerden çıkarılacak beş ders” başlıklı kapsamlı bir analiz yayınladı.

Geçen pazar günü gerçekleştirilen seçimlerin yansımalarının tam olarak anlaşılması için uzun yıllar gerekebileceğinin belirtildiği yazıda, “Fakat bazı dersler şimdiden ortada” ifadesi yer aldı.

Howard Eissenstat imzalı analiz yazısı, “Seçim sonuçlarının Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’a müthiş bir ders” olduğu tespitiyle başlıyor.

Seçimleri İmamoğlu’nun kazanmasının 15 milyonluk İstanbul ve aslında tüm Türkiye için dönüm noktası olduğu belirtilirken, yazı şöyle devam ediyor:

KÖTÜMSERLER (BENİM GİBİ) DURUMU ABARTTILAR

Seçimler adil ve serbest olmadıkça, birçok bilim insanı, Türkiye’yi giderek daha çok, etkili muhalefeti sınırlandırmak için seçimler ile otoriter araçları birleştiren hibrit bir devlet olarak görmeye başladı.

İstanbul beni üç önemli açıdan haksız çıkardı. İlk olarak; Erdoğan’ın sistemi hem bölünmüş bir muhalefet hem de az çekişmeli seçimlere gereksinim duyuyordu. 2019 belediye seçimlerinde muhalefet birleşebildi; bu da Erdoğan’ın ‘böl ve fethet’ eski sisteminin kazanmasını daha güç hale getirdi.

İkinci olarak; muhalefet adaylarına baskı, seçmen kütüğü manipülasyonu ve medyanın denetiminin de dahil olduğu seçmen yönlendirme sistemini yerel seçimlerde sürdürmenin daha güç olduğu kanıtlandı.

Üçüncü olarak; Erdoğan, fark az olduğunda, tekrar seçime gitmek için yüksek seçim kurulunun gözünü korkutarak, seçimleri manipüle etme isteğini ortaya koyarken, şimdiye kadar daha bariz bir hileye kalkışma konusundaki isteksizliğini de göstermiş oldu.

MUHALEFET KENDİNE ÇEKİDÜZEN VERDİ

İmamoğlu, CHP’nin yakın zamanda benimsediği yeni mesajları çoğalttı, daha açık ve çekici bir hale büründü. Erdoğan’ın AKP’si ise daha saldırgan ve karşı koyan bir dil takip etti. İmamoğlu seçmenlere hizmet ve hoşgörü üzerinde durarak, normale dönüş teklif etti. Seçmen de bunu tuttu.

EKONOMİK TABLONUN ETKİSİ

İmamoğlu’nun iyi yönetim çağrısı inandırıcıydı; zira, Türk ekonomisi tökezliyor. Resmi enflasyon oranı yüzde 19, oysa gerçek enflasyon oranı muhtemelen çok daha yüksek. Türkiye büyük bir borç kriziyle karşı karşıya.

Birçokları Türkiye’deki siyasi kutuplaşmaya işaret ederken, seçmen tercihlerine ilişkin en iyi gösterge tarihsel olarak ekonomi olmuştur. AKP, ilk yıllarında ekonomik büyüme şöhretiyle bundan faydalanmıştır. Şimdi de başarısızlık nedeniyle cezalandırılıyor.

KÜRT SEÇMENLERİN TERCİHLERİNİN ETKİSİ

2019 belediye seçimlerinde muhalefetin başarılı olmasındaki bir diğer neden de CHP, HDP, İyi Parti dahil muhalefet partileri arasında etkili bir anlaşma yapılması oldu.

AKP Kürt oylarını kazanmak için dikkat çekici girişimlerde bulundu. AKP adayı nüfusu büyük oranda Kürt olan Diyarbakır şehrine gitti, konuşmasında Kürtçe birkaç sözcük mırıldandı.

Sonrasında, şoke edici bir sinizimle hükümet, tutuklu PKK lideri Abdullah Öcalan’ı manivela etkisi olarak kullanmaya kalktı. Avukatları ve ailesiyle görüşmesine izin verildi. Öcalan seçimlerde ‘tarafsızlık’ çağrısı yapan bir mektup yayınladı.

HDP, Öcalan’ın cesaretini öven bir açıklamayla karşılık verdi, sonrasında onu görmezden geldi. Kürt oyları, görünüşe bakılırsa, HDP’nin tutumunu takip etti.

DAHA DEMOKRATİK BİR TÜRKİYE’YE DOĞRU MU?

Erdoğan’ın yüksek seçim kurulunu İstanbul seçim sonuçlarını iptal etmeye zorlama kararı, şoke edici bir biçimde, galibiyeti sağlayacak net herhangi bir plan olmadan alındı. İkinci mağlubiyet, ilk seçimdeki kaybın siyasi hasarını katlayarak artırdı.

Politik ve ekonomik olarak, Türkiye krizden krize sendeliyor. Siyasi muhalefet, Erdoğan’ın kenti ittifakı içindeki hoşnutsuzlarla birlikte, muhtemelen daha agresif olacaktır.

Türkiye’nin müttefikleri, yabancı yatırımcılar ve seçmenler, Erdoğan’ın evvela onu başarıya taşıyan devlet yönetimindeki ilkeleri yeniden şekillendirerek gidişatı düzeltebileceğini umabilir.

Türkiye, Erdoğan’ın faydalanabileceği bol miktarda teknokrata sahip. Fakat Erdoğan’ın zihnen o değişimi yapmaya ehil olduğu açık değil. Üstelik bu, muhtemelen onun siyasi olarak ölümü anlamına gelecektir. Daha açık bir sistem, AKP’nin siyasi hakimiyetini parçalayacaktır.

Alternatif olarak, Erdoğan onun yönetimine damgasını vuran baskıyı katlayabilir. Yargı ve güvenlik hizmetleri üzerindeki denetimini ve geniş olağanüstü yetkilerini kullanabilir.

Fakat bu sadece Türkiye’nin mevcut krizini yoğunlaştıracaktır. Ve pazar günkü seçimin açık şekilde ortaya koyduğu gibi, Türk halkının mücadele etmeden açık bir diktatörlüğü kabul etmesi pek mümkün değil.

Yorumlar (0)
-1
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 17 35
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Karagümrük 18 27
8. Trabzonspor 18 27
9. Antalyaspor 19 25
10. Malatyaspor 18 24
11. Sivasspor 18 23
12. Başakşehir 18 23
13. Konyaspor 18 22
14. Göztepe 18 22
15. Kasımpaşa 17 22
16. Rizespor 18 21
17. Gençlerbirliği 18 19
18. Kayserispor 18 16
19. Ankaragücü 17 15
20. Denizlispor 18 14
21. Erzurumspor 18 13
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 18 37
2. Man City 17 35
3. Leicester City 18 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. Chelsea 18 29
8. Southampton 18 29
9. West Ham 18 29
10. Aston Villa 15 26
11. Arsenal 18 24
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 17 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 18 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 18 32
5. Real Sociedad 19 30
6. Sevilla 17 30
7. Granada 18 27
8. Celta de Vigo 18 23
9. Cádiz 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 17 21
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Deportivo Alaves 18 18
17. Real Valladolid 18 18
18. Elche 16 16
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12